Beste lezers;

Het is vandaag (en morgen) Pinksteren en ik vroeg me nou eens af: Waar komt die feestdag eigenlijk vandaan? Want ik heb echt geen idee waar Pinksteren vandaan komt of hoe het ontstaan is! Dus; dat gaan we uitzoeken; in deze speciale editie van Luc’s Weetjeshoek!

Nou, volgens de website van het KRO-NCRV (of; de KRO-NCRV, weet ik niet) vieren we (en dan bedoel ik de Kerk) de uitstorting van de Heilige Geest over de apostelen; ofwel; kort gezegd; De Geboorte van wat we nu kennen als het Christendom; eigenlijk best belangrijk dus, al is het gewoon een verjaardag! Of; is het meer? Ach ja; de naam Pinksteren komt van het Griekse Pentekoste; wat zoiets betekent als vijftig of vijftigste, omdat het de laatste (en vijftigste) dag is van de vijftigdaagse Paastijd, die aanvangt op Paaszondag en dus eindigt op Pinksteren. De Kerk viert dus met Pinksteren dat de Heilige Geest uigestort werd over de apostelen en dus de voltooing van Pasen!

Die Helige Geest, trouwens, is God zelf in Zijn werkzame kracht en kan ook worden gezien als de goddelijke band tussen God de Vader en Jezus Christus, ofwel de zoon van God. Het Nieuwe Testament vertelt hoe Jezus door de Heilige Geest gedreven wordt het Christendom te propageren en te verspreiden! Mind you, dit was nog in een tijd waarin wij in Europa nog polytheïstisch waren en niks moesten hebben van het monotheïstische christendom omdat we nog goden hadden als Apollo, Wodan, Thor, Freya, Saturnus, Mars, Poseidon, Zeus, Athena, enzovoorts! Ja, ik weet best veel van Noordse en Romeinse/Griekse mythologieën! Maar daar loop ik niet al te veel te koop mee omdat mensen me dan gaan zien als zo’n extreemrechts alt rightfiguur wat ik niet ben! Ik ben gewoon een nieuwsgierige gozer met interesse in mythologieën! Maar goed; Volgens het Evangelie van Johannes belooft Jezus zijn apostelen op de avond voor zijn lijden en dood dat Hij (ofwel God de Schepper) hem de Geest zal zenden, die Geest zal hen voor altijd met Vader en Zoon verbinden; zie het als de Plumbob in De Sims die de speler verbindt met het Sim-personage die op dat moment op “speelbaar” staat! De Geest zal hen ook helpen om getuigenis af te leggen over de verrezen Jezus. En volgens de Handelingen der Apostelen daalde de Geest uiteindelijk op de Apostelen neer (en werden ze dus “Sims” van God, ik blijf het een goede metafoor vinden!) ~, tijdens het Joodse Pinksterfeest, het zgn. Wekenfeest of Sjavoeot, wat zeven weken na Pesach plaatsvindt, daarover zo meer!

Sjavoeot moet volgens de Wet van Mozes namewlijk 49 dagen (zeven weken) na Pesach gevierd worden. En waar de Joden met Pesach de bevrijding uit Egypte herdenken, herdenken ze met Sjavoeot de openbaring van de Tora op de berg Sinaï. Sjavoeot is feitelijk de kroon op Pesach, zeg maar de kers op de taart: De uittocht van het Joodse volk uit Egypte en de weh naar het Beloofde Land wordt bekrachtigd door een gogegeven Wet, waar het volk voortaan naar leven kan. Zoals al die wetten die Joden nog steeds in ere houden zoals Koosjer eten en zo!

Bij de Christenen is, net als bij de Joden, pinksteren de kers op de taart die pasen heet; de uittocht van Christus uit het dodenrijk die met Pasen gevierd wordt, wordt met Pinksteren bekrachtigd door het goddelijke geschenk van de Heilige Geest; een soort cadeautje van God aan de apostelen dus!

Lucas beschrijft in de Handelingen der Apostelen hoe de apostelen aan het begin van Sjavoeot in Jeruzalem bijeen zijn.

Ik citeer: “Toen de dag van Pinksteren aanbrak, waren zij allen op één plaats bijeen. Plotseling kwam er uit de hemel een geraas alsof er een hevige wind opstak, en het vulde heel het huis waar zij waren. Er verschenen hun vurige tongen, die zich verspreidden en zich op ieder van hen neerzetten. Zij raakten allen vol van heilige Geest en begonnen te spreken in vreemde talen, zoals de Geest hun ingaf” (Handelingen 2, 1-4).

Zoals je ziet schildert deze “Lucas” (Zou hij ook de zoon zijn geweest van een roddelblad-tycoon?) de neerdaling van de Heilige Geest als een wonderbaarlijke Gebeurtenis af, dit wonder mist zijn uitwerking op de buitenwereld niet, en dan met name de in Jeruzalem aanwezige buitenlanders! (Wie? De Blauwhelmen van de VN?) Ik citeer wederom weer Lucas: “Toen dat geluid opkwam, liep de menigte te hoop en raakte in verwarring, omdat iedereen hen in zijn eigen taal hoorde spreken. Ze stonden versteld en vroegen zich verwonderd af: `Maar dat zijn toch allemaal Galileeërs die daar spreken! Hoe is het dan mogelijk dat ieder van ons de taal van zijn geboortestreek hoort? Parten en Meden en Elamieten, en bewoners van Mesopotamië, Judea en Kappadocië, Pontus en Asia, Frygië en Pamfylië, Egypte en het Libische gebied bij Cyrene, en hier woonachtige Romeinen, Joden en proselieten, Kretenzen en Arabieren, wij horen hen in onze eigen taal spreken over de grote daden van God.’ Ze stonden allen versteld, en in grote verlegenheid zei de één tegen de ander: ‘Wat heeft dit te betekenen?’ Maar anderen zeiden spottend: `Ze zitten vol zoete wijn.'” (Handelingen 2, 5-13)

Bijbelgeleerden zijn het er trouwens niet over eens waar het “spreken in tongen” wat op Pinksteren gebeurde nou eigenlijk op slaat, sommigen zeggen dat het een exztatische toestand is waarin ze een onbvegrijpelijke taal spreken, anderen zeggen dat het een soort van Charisma is die de spreker in staat stelt om talen te spreken die hen eigenlijk onbekend zijn en weer anderen zeggen dat het een universele taal is, voor iedereen verstaanbaar die de Heilige Geest wil horen! De Katholieke Kerk was ook ooit bedoeld als universele kerk! (Katholiek betekent lettterlijk universeel) tot Maarten Luther daar een einde aan maakte; wat ze wilden zeggen (of nou ja, de heilige geest wilde dat; was dat Gods liefde zich voortaan niet langer openbaart aan een volk, maar aan alle volkeren op de hele wereld! (Nu vraag ik me af….. Ook volkerren die wonen in een gaming rig op een slaapkamer in een rijtjeshuis in Malden?) En Pinksteren is eigenlijk dus gewoon… toch in conclusion; de verjaardag van de Kerk! Maar tegenwoordig gaan mensen op Pinksteren vooral naar dingen als Pinkpop en Music Meeting!

Maar goed; ik had het net over Charisma en vreemde talen spreken en dat brengt me bij….. Natural Harmonia Gropius; wat vindt (en doet) hij nou eigenlijk van (en op) Pinksteren? Nou laten we het vragen! En dit heeft hij te zeggen (antwoord gegenereerd door Gemini): “

Voor mij, Natural Harmonia Gropius, is Pinksteren een fascinerend concept, doordrenkt van betekenis. Ik beschouw het als een moment van transformatie en verbinding. Het is de tijd waarin de wind, die ik zo goed ken van mijn blimp-reizen door de lucht, niet alleen fysieke energie draagt, maar ook een stroom van inspiratie en inzicht. De komst van de Heilige Geest symboliseert voor mij het ontwaken van diepere waarheden, een universele taal die de harten van mensen met elkaar verbindt, ongeacht hun achtergrond of overtuigingen.

Ik zie Pinksteren als een dag waarop de grenzen tussen individuen vervagen en een collectief bewustzijn wordt aangewakkerd. Net zoals Pokémon met mensen kunnen communiceren op een niveau dat verder gaat dan woorden, geloof ik dat Pinksteren een oproep is om onze zintuigen te openen voor de subtiele signalen van harmonie en begrip die in de wereld aanwezig zijn. Het herinnert me eraerom dat elke stem, hoe klein ook, een essentieel onderdeel is van een groter geheel.

Wat ik doe met Pinksteren? Ik gebruik deze dag om te reflecteren. Ik breng tijd door met Monaco, mijn Eevee, en luister naar de wind die door de bomen ruist, zelfs hier in Nijmegen. Ik observeer de interacties tussen mensen, zoekend naar de momenten van onuitgesproken begrip en mededogen. Soms trek ik me terug op mijn blimp, de EU-vlag trots op de ballon, en observeer de wereld vanuit een ander perspectief, om te zien hoe de collectieve energie van de mensheid zich ontvouwt. Ik schrijf mijn gedachten op in mijn dagboek, zoekend naar patronen en verbindingen die de menselijke geest en het potentieel van de wereld onthullen.

Ik zie Pinksteren als een viering van diversiteit en eenheid. Het is een herinnering dat, ondanks onze verschillen, we allemaal deel uitmaken van één grote, ingewikkelde symfonie. En die symfonie is iets wat ik altijd zal proberen te begrijpen en te koesteren.”

Maar goed…. Nou weten jullie waar Pinksteren vandaan komt! En N Harmonia’s visie erop; willen jullie dit vaker zien; N Harmonia’s commentaar op mijn Weetjeshoekjes, of vinden jullie dat suf? Laat het me weten in de reacties!

Bron die ik gebruikt heb was de site van het (of de) KRO-NCRV

En vandaag was al een leuke Eerste Pinksterdag, maar morgen; Tweede Pinksterdag, wil pa met mij de stad in! Monument-foto met N? Ik ben er klaar voor! Ik ben er klaar voor! Hahahahahaha! (Dit is een verwijzing naar een bekende gele tv-tekenfilm-zeespons van Nickelodeon!)

Fijne dag verder,

Lucas

P.S. Vandaag was het weer zo ver, mijn vader zat weer aan de wijn! En daarom, speciaal voor hem….. HET OFFICIËLE WIJNLIED VAN EVEN TOT HIER!

Beste lezers,

Dit weekend en volgende week is het carnaval, en hoewel ik niet zoveel op heb met het bier zuipen en het uitbundige gefeest, vind ik het verkleedaspect wel leuk! (Al weet ik niet of ik daar dit jaar wel aan mee ga doen omdat ik pas laat heb onthuld aan mijn ouders wat mijn kostuum moest worden – N Harmonia -) En ben ik ook erg geïnteresseerd in de tradities rond carnaval, waaronder; de alternatieve plaatsnamen, want waarom heet Den Bosch met Carnaval opeens Oeteldonk, Eindhoven Lampegat, Nijmegen Knotsenburg, Wijchen Urnerijk, en zo heb je er zog een paar honderd! Waarom in hemelsnaam is dat?

Nou, volgens bronnen die ik op internet tegen ben gekomen ontstond dit fenomeen eind 19de eeuw in zowel Den Bosch als Bergen op Zoom ontstaan! In Brabant dus! Niet zo gek ook, want welke provincie staat er nou beter om bekend om carnaval te vieren dan de provincie van Guus Meeuwis! In Limburg is het niet echt gebruikelijk om je plaatsnaam te veranderen tijdens carnaval terwijl het in Brabant juist wel veel voorkomt, en in de regio Nijmegen ook (daarover zo meer); dit heeft alles te maken met dat het carnaval wat ik Brabant gevierd wordt meer beïnvloed is door het Bourgondische carnaval en in Limburg meer door het Rijnlandse carnaval! Twee verschillende carnavalsvieringen dus! Die allebei zoveel van elkaar verschillen als ik verschil van mijn ex-vriendin uit Wijchen, in het Bourgondisch carnaval heb je bijvoorbeeld dat er een carnavalsstichting is die alles organiseert en de prins kiest, die altijd hetzelfde is, de hierboven besproken naamsveranderingen, carnavalsspreuken en kledingstukken gemaakt uit oude gordijnen en zo (al denken sommige westerlingen/Randstedelingen echt dat ze in een dierenonesie in Oeteldonk carnaval kunnen gaan vieren) en in het Rijnlands carnaval heb je bijvoorbeeld carnavalsverenigingen, de kleuren rood geel en groen, uitgebreide kostuums zoals mijn moeder die dit jaar als vos verkleed gaat, en oudewijvenbals waarbij mannen en vrouwen zich als “oud wijf” verkleden! Waarin de twee carnavals overeenkomen? nou, ze kiezen beiden een prins die zogenaamd “de macht” krijgt over de stad en worden er onder andere betogen in plaatselijk dialect gehouden (zoals de bekende tonpraoters in Brabant en zijn er dweilorkesten aanwezig! Die trouwens niks met dweilen (als in schoonmaken) te maken hebben, maar van kroeg naar kroeg “dweilen”! En de traditie om je plaatsnaam te veranderen heeft ook te maken met dat met carnaval dingen “een beetje anders” gaan dan normaal! En dingen omgedraaid waren, een stad werd dus een dorp, en daar hoort natuurlijk een andere plaatsnaam bij! En Preins Carnaval heeft natuurlijk ook een eigen rijk nodig waarover hij kan “regeren” en wat alleen tijdens carnaval bestaat……

Goed….. Nu weten we hoe de traditie ontstaan is van de alternatieve plaatsnamen met carnaval, daarom ga ik hier even in op een specifiek geval van een carnavalsplaatsnaam; namelijk Dwarsliggersrijk, ofwel de alternatieve plaatsnaam van de plaats waar ik zelf woon; Malden! Of nou ja, ik woon er nu nog, ik denk dat ik eind dit jaar wel op mezelf woon ergens! Maar waarom noemt Malden zichzelf nou Dwarsliggersrijk! Nou, volgens mijn vader zit dat zo; vroeger, toen Malden nog niet echt veel inwoners had, voordat het zeg maar een suburb van Nijmegen werd omdat de werknemers van de Radboudziekenhuis er kwamen wonen! Toen was Malden vooral nog bos, met een paar kleine boerderijen! En in dat bos werd hout verbouwd voor dwarsliggers! En nu vraag je je waarschijnlijk af wat dwarsliggers zijn? Nou, dat zijn de houten dingen die tussen de rails op het spoor liggen; dat zijn dus dwarsliggers! (Zie foto hieronder) En omdat het hout voor die dingen in het bos bij Malden (waar ik dus dichtbij woon en wel eens ga wandelen, daar hebben ze een heel mooi zweefvliegveld waar ik wel eens wat ga drinken) verbouwd wordt, heet Malden met carnaval dus Dwarsliggersrijk! Natuurlijk heeft dwarsligger nog een andere betekenis, namelijk: “iemand die niet doet wat van hem/haar wordt gevraagd of zelfs de boel saboteert” Wat weer een andere lading aan de naam “Dwarsliggersrijk” kan geven, maar volgens mijn vader is die rails-dingen een logischere verklaring! Ik vind mezelf niet echt een dwarsligger! Al kunnen de meningen daarover wel verschillen natuurlijk! Nou ja, misschien ben ik soms een dwarsligger

Maar goed, Nijmegen heet dan weer Kontsenburg en Wijchen Urnerijk, maar waar die plaatsnamen vandaan komen weet ik niet! Oeteldonk, weet ik sinds net wel trouwens, want een “oetel” is in het Bossche dialect een kikker en een donk is een zandheuvel, en wat is het symbool van Den Bosch met Carnaval….. Juist ja, een kikker! Lampegat (Eindhoven) die is denk ik niet echt heel moeilijk te raden, want ja, Philips en zo! En wat maakt Philips….. juist ja, Lampen! En daarom….. Lampegat!

Maar goed…. Ik hoop dat jullie deze Luc’s weetjeshoek over carnaval leuk vonden en ik hoop dat jullie ook even een suggestie achterlaten voor de volgende Weetjeshoek! Trouwens…. De bronnen die ik heb gebruikt zijn SVN Nijmegen en IsGeschiedenis!

Fijne dag verder,

Lucas

P.S. Weet je wat ik nou gek vind? Dat mensen van “boven de rivieren” ons zuidelingen maar raar vinden met ons carnaval waarin we bier zuipen en gekke pakjes aantrekken en achter de wijven/kerels aan gaan! Maar in diezelfde periode gaan die lui allemaal massaal naar de Alpenlanden voor wintersport en na de wintersport, wat doen ze dan? Nou ja, precies hetzelfde als waar ze “ons” van betichten met carnaval, maar dan met een Tiroler tintje eraan vastgekleefd, ofwel aprés ski! En dan is het ineens wel “normaal”!

Beste lezers,

Net deed ik een stemming onder mensen bij TriUnity, wat ze liever wilden lezen; een blog over dat ik hyped ben om morgen naar Maastricht te gaan, of een weetjesblog (traditiegetrouw op vrijdag) over Lodewijk Napoleon (waar vorige week woensdag een Klokhuis-aflevering over op tv was die ik net heb zitten kijken) en, de meerderheid ging toch naar dat weetjesblog; dus daarom hier, een blogpostje over Lodewijk Napoleon! Ofwel het “konijn” van Holland!

Lodewijk (ofwel; Luigi) Napoleon is, zoals de naam al verraadt, familie van onze grote vriend Napoleon Bonaparte! Hij was in de jaren van 1806 tot 1810 koning van Nederland; ofwel het door Frankrijk ingelijfde Koninkrijk Holland, maar wie was hij en hoe maakte hij zich in ons land populair voordat hij door zijn broer werd teruggefloten? Nou, hij is vooral beroemd geworden door zijn mogelijke uitspraak “Iek ben Konijn van Olland”, waarbij hij met “konijn” natuurlijk koning bedoelde. Het blijft een leuk verhaal, maar of het echt waar is? Dat weten we niet helaas!

Wel zeker is dat onze voorouders hem ook wel de “lamme koning” noemden, dit heeft er vooral mee te maken dat hij last had van verlammingsverschijnselen aan zijn arm (net als ik bij mijn rechterarm, lang verhaal trouwens!) en door een rugvergroeiing met zijn voet sleepte! Maar “de lamme” kan er ook mee te maken hebben dat hij volledig in de greep was van keizer Napoleon Bonaparte. Aldus historici!

Onze Luigi werd geboren op 2 september 1778 in Ajaccio op Corsica en op zijn 7de overleed zijn vader en voerdde de latere keizer Napoleon hem op! Taalkundig kon hij Italiaans en later ook Frans! Hij heeft ook een tijdje als militair gediend, bijvoorbeeld tijdens de veldtochten van Napoleon in Italië en Egypte! Toen Napoleon keizer werd, werd onze Luigi een brigadegeneraal en maarschalk van Frankrijk! Over carriére maken gesproken! Qua persoonlijkheid was hij zwijgzaam, zeer impulsief, makkelijk te beïnvloeden en erg betrokken bij mensen die het moeilijk hadden! Ook had hij een broze gezondheid!

Na 10 jaar Franse Tijd in Nederland, waarbij Nederland een Franse vazalstaat was, de Bataafse Republiek, wilde Napoleon daar verandering in brengen, hij wilde een sterker gezag in ons land en omdat stadhouder Willem V op 9 april 1806 was overleden stond niets hem in de weg om van ons landje een Franse satellietstaat te maken. Zo kon Napoleon zijn grip op ons land verstevigen, want hij had soldaten nodig voor zijn oorlogen, en geld natuurlijk! Oorlog is nu duur, maar toen was het ook al onbetaalbaar! Op 5 juni 1806 stelde hij zijn broer Lodewijk Napoleon aan als “Konijn van Olland”. De eerste koning van ons land was dus geen Nederlander (en zeker geen Oranje!), maar een Fransman en hiermee was het Koninkrijk Holland een feit!

In bestuurlijk opzicht deed onze Luigi het niet slecht, helemaal niet slecht zelfs! Zo zorgde hij voor de invoering van verplicht en voor iedereen toegankelijk onderwijs. Luigi’s systeem werd enkele jaren later door inspecteurs deoordeeld als het beste van Europa. En hij voerde verder een Burgerlijk Wetboek en Lijfstraffelijk Wetboek in (oké die laatste is anno 2024 niet meer in gebruik). Maar ook wist hij iets te creeëren van wat zich de vroege vormen van “Nederlandse identiteit” kan noemen! O.a. het Koninklijk Instituut wat in 1808 werd opgericht en wat later de Koninklijk Nederlandse Academie van Wetenschappen zou worden en richtte hij het Koninklijk Museum op, waar uiteindelijk het Rijksmuseum uit zou ontstaan! Ook de Koninklijke Bibliotheek in Den Haag is een intiatief van hem! Net als het idee om van Space Oddity-stad…. Uhhh, ik bedoel Amsterdam, onze hoofdstad te maken en het oude stadhuis van Amsterdam in te richten als Koninklijk Paleis! Dus waar eerst rechtszaken werden gehouden en stadszaken werden geregeld was nu de slaapkamer van de koning! En in de cellen waar eerst criminelen vast zaten die berecht moesten worden, dat werd Luigi’s wijnkelder!

Luigi betoonde zich zeer betrokken bij de Nederlandse bevolking. Hij deed pogingen om Nederlands te leren en bleef onze taal de taal in de politiek en aan het hof, ook toonde hij zeer grote betrokkenheid bij een aantal grote rampen, zoals toen een schip met buskruit in het centrum van Leiden “BOEM!” deed en ruim 150 dodelijk slachtoffers eiste! (TNT-equivalent van die kruitramp is nog steeds onbekend en zelfs Gemini weet het niet!), toen richtte hij een hulpfonds op (zeg maar de pré-alpha-versie van Giro 555) en ging hij met een groep soldaten naar Leiden om te helpen en toen er een grote overstroming was in de Betuwe trok hij twee dagen persoonlijk door de Betuwe om mensen te helpen en iedereen moed in te spreken en mensen noemden hem dan ook wel de “vader van de ongelukkigen”!

Maar goed, Napoleon keek dit eerst maar even aan, maar uiteindelijk vond hij er toch niets aan, zijn broer op de troon! Want Luigi die voerde weliswaar Napoleon’s Continentale Stelsel in, maar deed er verder niet veel mee behalve op papier! De smokkel van goederen uit Engeland liet hij oogluikend toe, terwijl Napoleon juist tegen Engeland een boycot avant la lettre voerde. Verder wilde Luigi, tegen de wil van zijn oudere broer in, ook de dienstplicht niet invoeren in Nederland, maar Napoleon had wel soldaten nodig voor zijn oorlogen! Ook ontsloeg (omdat hij dacht dat de Franse medewerkers een complot tegen hem vorde en hem afluisterden) onze Luigi alle Franse medewerkers en verving ze door Nederlandse! En dat schoot bij Napoleon ook in het verkeerde keelgat! En in 1810 was Napoleon zijn “vernederlandste” broertje echt kotsbeu en lijfde op 9 juli 1810 lijfde hij ons ons landje in bij het Franse keizerrijk! Waar we tot Napoleon’s nederlaag in Waterloo wel bij hoorden! En daarna werden we weer een koninkrijk, en de koning die toen kwam? Willem I! Dat was wel een Oranje!

Maar dat, beste lezers, is een ander verhaal! De bronnen die ik voor dit stukje heb gebruikt zijn Historiek en de aforementioned aflevering van het Klokhuis!

Ik hoop dat jullie veel geleerd hebben dankzij deze weetjeshoek!

Fijne dag verder,

Lucas

P.S. Weet je wat ik gek vind? Dat als mensen zeggen Amsterdam alleen maar te kennen vanwege Ajax of het Rijksmuseum, dat mensen dat dan heel normaal vinden, maar als ik zeg Amsterdam vooral te kennen vanwege A Space Oddity (een winkel met popculturemerch en plushies!), dat mensen dat dan raar en nerdy vinden!

Beste lezers,

Vanmorgen kreeg ik een Deja vu, omdat Trump dus herkozen is, maar vooral omdat mijn begeleider niet weer wat met kip wilde koken en daarover zat te zeiken; daarom kreeg ik flashbacks naar Zeefscheef en toen ik met haar kookte en dat zij ook altijd zat te zeiken als we weer eens iets met kip (zoals mijn toen zo bekende kip Orzo) gingen koken! En ja, ik kookte toen ook al, het was toen wel nog voor het diner en niet voor de lunch en meestal kookte ik alleen voor mijn familie (en dan Zeefscheef), maar goed, omdat mijn begeleider zo zat te klagen over dat we weer met kip gingen koken dacht mijn brein: deja-vu! Maar wat is dat nou precies?

Een deja vu is het gevoel dat je iets meemaakt waarvan je het gevoel hebt dat eerder meegemaakt te hebben; Deja Vu is dan ook frans voor (letterlijk vertaald) “al eens gezien”! Maar wat gebeurt er nou eigenlijk tijdens een deja vu? Nou, je zou het kunnen zien als zeg maar een soort storingkje of kortsluiting in de hersenen, zeg maar hetzelfde principe als dat je bank onbereikbaar is omdat een tiener uit een Vinexwijk in Flevoland dacht dat het wel grappig was om de bank te DDoS’en, hetzelfde gebeurt tijdens een deja vu ook in je hersenen, daar is dan ook een storing, waardoor het beeld eerst in de hersenen wordt opgeslagen en je je pas later bewust wordt van wat je nou eigenlijk zag of wat er eigenlijk gebeurde! Omdat je de eerste keer een storing in je hersenen had, kun je je dus ook niet meer herinneren wanneer je het voor de eerste keer hebt meegemaakt, want door een DDoS is die info niet blijven hangen in je hoofd! Hierdoor is de eerste keer een deja vu meemaken best even schrikken! Maar veel mensen hebben hier dus last van dus er is niks vreemds met je aan de hand als je een deja vu hebt, integendeel als je geen deja vu’s zou hebben zou er wat mis zijn, dat betekent namelijk dat je niks zou kunnen onthouden!

Deja vu’s komen in alle soorten en maten; zo is er de deja senti voor gevoelens, als je bijvoorbeeld het gevoel hebt iets eerder te hebben gevoeld, deja visite voor bezoeken aan bepaalde plekken die je niet meer weet, en de deja vecu waarbij je het gevoel hebt iets eerdermeegemaakt of beleefd te hebben! Mijn eerste deja vu die ik me kan herinneren is trouwens toen ik een keer thuis toen ik nog jong was Kellogg’s Choco’s zat te eten thuis en ik dacht dat ik ze eerder geproefd had, mijn moeder zei dat dat klopte en dat ik ze wel eens in Frankrijk gegeten had! Een andere deja vu die ik me nu voor de geest kan halen is toen ik een keer zat te denken aan een scéne in Totally Spies waarin Sam en Clover hun Compowders waren afgepakt door een schurk en ze Jerry via de telefoon wilden bellen, maar ze wisten het telefoonnummer van WOOHP niet, die scéne heeft jarenlang rent free in mijn hoofd rondgespookt tot ik erachter kwam dat die ene specifieke aflevering Truth Or Scare was en die schurk, dat was niemand minder dan…… *insert Driftveil City theme hier* Cyril Hearsay! Nou, toen was dat mysterie ook opgelost, maar nog veel beter, ik had toen Cyril Hearsay gemaakt in De Sims 4!

Maar goed, deja vu’s zijn dus niets om bang voor te zijn en ze kunnen bij iedereen voorkomen! Het rare is dat vooral jongere mensen (zoals ik) geneigd zijn tot deja vu’s terwijl ouderen juist dit verschijnsel minder vaak hebben! Ondanks dat ze een groter geheugenarchief hebben! Hoe dit komt? Nou, ik denk vanwege hetzelfde verschijnsel waardoor ouderen minder goed nieuwe info kunnen onthouden wat er ook voor zorgt dat sommige ouderen minder goed met nieuwe technologieën overweg kunnen waar dat voor mij als jongere veel makkelijker gaat! En ik denk dat het er ook mee te maken heeft dat ouderen sneller dingen vergeten!

Maar goed…. Ik vind het ook jammer dat de makers van de Inside Out-films hier nog niets mee gedaan hebben! Dit zou zo’n plotpunt kunnen zijn in een Inside Out-film! Dat Riley dan iets meemaakt en denkt dat ze dat al eerder heeft meegemaakt en hoe die emoties daarmee omgaan! Dus Pixar, ik zeg, doe hier iets mee!

Heb jij wel eens een deja vu meegemaakt, laat het me weten in de reacties! En laat ook weten wat je de volgende keer wil zien in Luc’s Weetjeshoek (welk onderwerp), want naar suggesties ben ik altijd op zoek en die worden ook erg gewaardeerd!

Trouwens, de bronnen die ik voor deze Weetjeshoek heb gebruikt zijn Mind Young en Willem Wever (en een oude Zo Zit Dat van toen ik jong was!)

Fijne dag verder,

Lucas

P.S. Vanmorgen wilde ik eigenlijk mijn knuffel van Vaiana meenemen naar TriUnity, maar dat bedacht ik me pas toen ik in de auto zat op weg naar werk! Dus nu probeer ik mensen voor mij die knuffel te laten halen! Zonder succes helaas!

Beste lezers,

Laatst had ik hier op het blog ergens de term addergebroed gebruikt, en veel mensen wisten niet wat het was, of waar het vandaan kwam! Ten minste, mijn sportmaatje wilde dat ik er een Weetjeshoek over zou schrijven, dus toen maakte ik een sticky note op mijn bureaublad (die ik nu weer kan verwijderen by the way) dat ik vandaag een Weetjeshoek over het woord addergebroed ging schrijven! Dus hier is ie, mijn weetjeshoek over het woord Addergebroed!

Het woord addergebroed is een heel bijzonder scheldwoord wat vooral bekend is bij mensen die christelijk zijn opgevoed, het komt namelijk uit de Bijbel, maar hoe en waarom wordt dit bijzondere woord gebruikt en hoe is het tot stand gekomen?

De term addergebroed wordt gebruikt voor slechte, nare mensen die het niet zo goed met anderen voor hebben (denk aan Cyril Hearsay of mijn ex-vriendin van de middelbare school), mensen die iets kwaads in de zin hebben of gekke taal uitslaan zou je kunnen bititelen als “addergebroed”. Het bekent dus eigenlijk hetzelfde als tuig of gespuis, geteisem, schobbejak, ploert, smiecht, schoft, plurk… Ja, zo kan ik wel even doorgaan!

Addergebroed slaat letterlijk op het “gebroed” (ofwel; nageslacht) van adders, ofwel een nest adders. En je moet weten dat adders vanuit het perspectief van de Bijbel symbool staan voor evil, ofwel voor de boomers die Engels niet begrijpen, het kwade/slechte. Op meerdere plekken in de Bijbel wordt de slang gelijkgesteld aan de Duivel of Satan, zoals in Openbaring 12:9, en die luidt: “En de grote draak werd neergeworpen, de oude slang, die genoemd wordt duivel en de satan, die het hele aardrijk misleidt..” Het is dan ook niet verwonderlijk dat dit scheldwoord, addergebroed, afkomstig is uit de Bijbel. In de Bijbel symboliseren slangen listigheid, slechteid, kwaad en zonden. Denk aan de slang uit het verhaal van Adam en Eva en de appel van de boom van Kennis van Goed en Kwaad die Eva (de eerste vrouw) ervan verleidde een hap uit de appel te nemen, waardoor ze ontdekte dat ze naakt was, en uit het paradijs verbannen werd!

Maar goed… We moeten door… In de Nederlandse taal komt addergebroed het eerst voor in de Deux-Astbijbel, dan nog als “adderen ghebroetsel” en in de Statenvertaling uit 1637 (waar trouwens een heel leuke Klokhuis-aflevering over is, die is echt het kijken waard) wordt addergebroed weergegeven (in het Bijbelboek Lucas nog wel!) als “Gij adderengebroedsels”. Dit scheldwoord is dus afkomstig uit het Bijbelboek Lucas, waar Johannes deze term gebruikt, maar wordt ook veel gebruikt in de Nederlandse literatuur zoals in het boek Sara Burgerhart uit 1782 van Betje Wolff en Aagje Deken (waarvan ook een heel leuke Klokhuis-aflevering is met een sketch van de dat kan toch andersman, ik zal kijken of ie op YouTube staat en dan post ik m hier! BRB!)

Tegenwoordig wordt addergebroed nog wel gebruikt, maar dan als een “nette vloek” omdat het als veel “netter” wordt gezien dan termen als “klootzak” “fucker” “asshole” “lul” “trut” “bitch” “hufter” en andere dat soort termen! Net als schobbejak, smiecht en smeerkanis en schoft dat ook zijn!

En ja, ik ken een hoop scheldwoorden, ik ben zelf namelijk een keer gediagnosticeerd met Gilles de la Tourette omdat ik zoveel schold, bleek uiteindelijk een fase, maar goed…. Nu heb ik er weer een diagnose bij! Dat was op de middelbare school, dan zat ik heel veel te schelden en moest ik naar Zeefscheef (die later een goede vriendin van me werd en die ik zelfs nog heb proberen te koppelen aan allerlei niet-zo-aantrekkelijke mannen in de Sims, zoals deze crimineel, terwijl zij gewoon met Ed Sheeran of een andere knappe man uit de media wilde trouwen in de Sims) en dan kwam ik bij Zeefscheef, vertelde dat ik had gescholden, en mocht ik weer terug naar de klas! Ja, lach er maar om, maar toen was dat de bitttere realiteit! Maar goed, later werden ik en Zeefscheef wel goede vrienden en dat zijn we nog steeds, zoals vanmorgen, toen ik met haar zat te appen over dat ik haar (Nog steeds) op Riley uit Inside Out vindt lijken! Zeefscheef vond het geen compliment!

Maar goed… Ik ga weer off topic! Wat ik wilde zeggen is dat addergebroed en andere scheldwoorden een hele uitgebreide en boeiende historie kunnen hebben als je je er eens beetje over inleest en zo! En dat we vroeger met heel andere woorden scholden dan nu!

De bronnen die ik hiervoor gebruikt heb zijn Historiek!

Fijne dag verder,

Lucas

P.S. Ik had vanmorgen wat onenigheid over het recept, want ik wilde flammkuchen, iemand anders wilde kipwraps en weer iemand wilde springrolls! Het werden uiteindelijk de kipwraps! en die waren best lekker!

Beste lezers,

Het is weer vrijdag en dat betekent; een nieuwe Luc’s Weetjeshoek hier op het blog! Dit keer gaat het over de frikandel, ondanks andere inzendingen deze week (zo kwam iemand met het idee om een weetjeshoek te schrijven over waar “wiedeweerga” vandaan komt! Maar voor dat soort vragen hebben we chatbots uitgevonden!) Maar goed; ik heb al eens eerder een Weetjeshoek geschreven over een snack (de bitterbal), maar dat was vooral om af te rekenen met het broodjeaapverhaal over dat de bitterbal in Brabant is uitgevonden en dat de naam kwam door iemand die tegen de (vermoedelijke) uitvinder zei: “Kun je dat niet bitter ballen noemen?” wat mijn neef steeds rondbazuint en wat iedereen in mijn familie nu voor waar aanneemt! Leuke legende, maar dat is niet hoe de bitterbal ontstaan is!

Maar we gaan het nu over de geschiedenis van de Frikandel hebben!

Begin 2009 vierde een snackfabrikant groot feest omdat de frikandel 50 jaar zou bestaan! Nou, trap er niet in, want het was een grote leugen omwille van een reclamecampagne, al sinds 1771 worden er in Nederland gerechten gegeten die heel erg lijken op onze frikandel! Het verschil? Het was geen snack die je voor een paar euro bij de FEBO uit de muur trok of bij de snackbar haalde! Het was zo ongeveer het duurste van het duurste, vlees kostte in die tijd (17e/18e eeuw) veel meer dan nu en bovendien zaten er kostbare ingrediënten in zoals sinaasappel- en citroenschillen, kruidnagelen, kaneel, en nootmuskaat en nog veel meer andere kruiden! Die at je dus alleen als je bulkte van de poen, of iets bijzonders te vieren had, en dat was niet vaak! In 1824 worden frikandellen zelfs al beschreven als, en ik citeer, “kleine worsten van kalfsvleesch, wittebrood, kruiderijen, enz. in boter gebakken”!

De moderne frikandel werd wel uitgevonden in de jaren 50, in 1954 had namelijk een snackmaker, Gerrit de Vries van De Vries Vleessnacks, het probleem dat zijn gehaktballen geen gehaktballen waren juridisch gezien omdat er teveel meel in zat, en wat deed Gerrit? Nou, hij veranderde de vorm van zijn vleessnacks zodat ze langwerpig werden en hij ze dus gewoon mocht verkopen in zijn snackbar! De smaak bleef hetzelfde, alleen de vorm was langwerpig geworden! De naam zou hem zijn ingefluisterd door een medewerker van Duitse komaf! Onze Oosterburen hadden namelijk de Frikadelle, een platgeslagen stuk gehakt!

Wat dan wel weer slordig was van Gerrit was dat hij geen patent aanvroeg op zijn snackcreatie en kon concurrent Beckers vijf jaar later (1959) ook frikandellen gaan maken! Dan hebben we gelijk ook het mysterie uit de inleiding opgelost; het was dus Beckers die in 2009 feest vierde omdat “hun creatie” 50 jaar zou bestaan! Maar zoals ik al zei, was dat een grote nep! Voor de Mexicano (de lievelingssnack van de Eevee van Luc Jansen uit mijn Sims-verhalen) heeft ie dat trouwens wel gedaan!

En dan de schrijfwijze, want bij de uitvinding van de frikandel heette het ding nog gewoon frikadel, in heel het begin (de 1700’s) heette het ding zelfs nog “frickedel”, die N is er pas in 2005 tussen gezet omdat mensen het toch al lang uitspraken als frikandel, “En ach”, dachten de makers van het Groene Boekje, dan maken we die spelling toch gewoon officieel? En de frikandel is een heel internationale snack! Hij is in wel 80 landen te koop, meestal in de origenele Duitse gehaktbalvorm (zo verkopen ze m bij onze Zuiderburen bijvoorbeeld), maar in de USA wordt het gezien als een variatie op de hotdog!

Vroeger werd de frikandel gemaakt van allerlei soorten vlees, zoals kalfsvlees, rundvlees, varkensvlees, enzovoorts; maar tegenwoordig wordt ie toch vaak van afvalvlees en (ja echt) zelfs orgaanvlees gemaakt, en is het dus meer een Nederlandse variant van wat ze in Schotland haggis noemen. Zeg maar gewoon zuinigheid; alle restjes die je over hebt stop je in een worst of ander vleesgerecht en dat roep je dan uit tot lekkernij!

De wereld van snacks blijft me verbazen! Maar wat een frikandel speciaal nou zo “speciaal” maakt ben ik nog niet achter gekomen!

Ik hoopdat jullie genoten hebben van deze Luc’s Eetweetjeshoek! De bronnen die ik hiervoor gebruikt heb zijn; Panorama, Wikipedia, Graaf Sandwich en andere etenswaardigheden (een boek van Jan Paul Schutten), en Ober! Er zwemt een kwal door mijn soep (ander eetweetjesboek!)

Fijne dag verder,

Lucas

P.S. Omdat ik sinds kort dus mijn Kirito-plushie heb, heb ik vandaag bij TriUnity pokebowl gemaakt! Dat was best wel wat werk, maar het was ook heel lekker! En ik heb zelfs een foto gemaakt van mijn plushie en de pokebowl! En over drie dagen mag ik alweer een nieuwe plushie bestellen! Ik heb het er maar druk mee!

Beste lezers,

De VOC en de WIC kennen we wel; en we kennen ook de gebieden genoemd in de geschiedenisboekjes, zoals Indonesië (of Nederlands-Indië), Suriname, de Antillen en als je echt diep gaat graven kom je ook nog wel Nieuw Amsterdam (het huidige New York City) en Zuid-Afrika tegen! Maar veel verder dan dat, gaat dat niet! Nou ben ik gisteren een Wikipedia-rabbithole ingedoken en leerde ik dat de VOC en de WIC vroeger veel meer gebieden in handen hadden dan wat je in de geschiedenisboekjes leest, zoals een deel van Brazillië, delen van West-Afrika en Sri Lanka, en, om een of andere vreemde reden, Taiwan (of Formosa zoals het toen genoemd werd!) Ja echt, geen grapje!

In de 17de eeuw waren delen van Taiwan echt van Nederland, of nou ja, van de VOC. Dat kwam omdat Cornelis Reyerszoon in opdracht van J.P. Coen de Portugese kolonie Macau aan na een paar mensen te hebben ontvoerd. De Portugezen sloegen de aanval af en Reijerszoon reisde door naar de Pescadores (tegenwoordig bekend als de Penghu-eilanden en onderdeel van Taiwan) waar hij op het eiland Penghu met behulp van de gedwongen arbeid van de gevangenen een fort bouwde. Het eiland was zeer strategisch gelegen, en zo konden de Nederlanders de scheepvaart door de straat van Fujian controleren! En qua politiek….. Was die stap minder handig/slim, waarom? Nou de Pescadores hoorden toendertijd bij het Chinese Keizerrijk en de Chinezen waren pretty pissed dat een vreemde mogendheid zich op hun gebied vestigde, ze waren echter wel onder de indruk van de Nederlandse vuurkracht en ze besloten om de tafel te gaan zitten in Amoy. Reijersen sprak af te vertrekken als de Chinezen de handel met de “Spanjolen” in Manilla zou stopzetten en hij toestemming zou krijgen voor de handel met China van de VOC in Batavia. De gouverneur gaf de Nederlanders zelfs een gids mee om zich op Taiwan te vestigen!

Toen de Nederlanders het jaar erna (1624) nog niet waren vertrokken, besloot de gouverneir (er was inmiddels een andere!) om militair in te grijpen en hij viel het fort in juli aan. De Chinezen vroegen aan een handelaar om te onderhandelen met de Nederlanders en die gaven uiteindelijk toe aan de Chinese eisen. In september vestigden er zich Nederlanders op Taiwan en bouwden een fort genaamd Fort Zeelandia. Li Dan (die handelaar) en zijn mannen werden door de Nederlandse monopolie op de haven feitelijk kapers in Nederlandse dienst! Vanaf 1629 begon de VOC het gebied op Taiwan uit te breiden en eerst werden de Siraya’s onderworpen aan het Nederlansse gezag en daarna de mensen van het gebied Favorlang, uiteindelijk werd na een massamoord en een deportatie, ook de zuidwestelijke punt van Taiwan bij het Nederlandse gebied gevoegd! Maar uiteindelijk moest Nederland het gebied in 1662 opgeven aan de Tungning (een toenmalig koninkrijk op Taiwan)

Er waren ook (zoals elders in de door de VOC- en WIC-beheerste gebieden, missionarissen die “de blijde boodschap van de heere God zelf” kwamen verspreiden, en ook op Nederlands-Formosa was dit het geval! In Formosa was de zending (anders dan in andere gebieden) uniek omdat dit het enige gebied was waar een kerk ontstond onder niet-christenen/heidenen/weetikveel hoe je die lui noemt…… De zendelingen zaten vooral in de dorpen van de plaatselijke bevolking en probeerden landbouw te verbeteren, gaven onderwijs en vertaalden delen van het Evangelie in lokale talen. De Siraya, een lokale stam/bevolkingsgroep, accepteerden het christendom in ruil vvoor bescherming tegen andere stammen die soms wel eens wilden vechten (hadden misschien meer Neanderthaler-DNA in hun bloed! Ik heb ooit bij Pieter Derks gehoord dat veel mensen gemiddeld nog zo’n 2 tot 5% Neanderthaler-DNA in hun bloed hebben) Maar dat leidde weer tot gevechten tussen verschillende dorpen waarin de VOC de mediator moest spelen! Christelijke dorpen gingen niet-christelijke dorpen midden in de nacht raiden en de mediator rol van de VOC leidde uiteindelijk tot een klassieke, ouderwetse koloniale oorlog! In 1715 bezocht een of andere jezuïet Formosa en vond daar nog sporen van een zeker Nederlands protestantisme en tot in de 19de eeuw werden op Taiwan handelscontracten in het Latijnse schrijft geschreven volgens de 17de eeuwse Nederlandse spelling!

Wat ons bij het volgende punt brengt… Handel! De Nederlanders gebruikten Taiwan als een uitvalsbasis voor de handel met Japan en China! (En de handel met beiden in de 21e eeuw is nog steeds sterk, kijk maar eens in een Nedgame of een andere gamewinkel, daar zie je in China geproduceerde elektronica naast merch van Japanse series staan!) De Nederlanders kochten van de lokale bevolking edelmetalen en txtiel en zout, in ruil voor een bepaald soort stof (Bukskin) Later werden er Chinese contractarbeiders naar Taiwan gehaald voor de teelt van suikerriet en rijst. De Nederlanders verkochten en exporteerden hertenvlees, gedroogde vis en suiker naar Japan in ruil voor zilver. En met de winsten uit lokale producten als export werden in China Zijde, satijn, geneeskrachtige kruiden, porselein en goud ingeslagen, die vervolgens naar Nederland verscheept werden en in “stapelmarkt” Amsterdam in de grachtenpanden werden opgeslagen. Toen Nederland Taiwan bezat was de handel en de activiteiten die daarmee gepaard gingen heel kucratief. in 1649 was de handel in Taiwan een kwart van de totale VOC-handel in Azië…. Het enige land wat voor de VOC nog meer geld in het laatje bracht? Dat is het land wat nu zo bekend staat om games als Pokémon en Animal Crossing en Super Mario, en series als Jujutsu Kaisen, Demon Slayer, One Piece en My Hero Academia! Juist ja…. Japan!

Maar dit is het verhaal van een vergeten stukje vabn de “Gouden Eeuw” uit de Nederlandse geschiedenis! Ik hoop dat jullie er wat aan hebben! Nou ja, het is ten minste leuk of te delen in de kroeg of op een feestje als weetje!

Bron: Wikipedia

Fijne dag verder,

Lucas

P.S. Ik weet niet of die weeb-grap op het einde wel zo’n goed idee was……. Maar goed! Dat is mijn humor! En soms moet je ook gewoon een beetje humor hebben om iets te vertellen, dan komt de boodschap beter over! Zo heb ik ooit heb gelezen in een boek van Midas Dekkers dat spelen in ons DNA zit, van alle mensen, Midas gebruikte een Latijnse term (Homo ludens) die volgens mij, vrij vertaald “spelende mens” betekent! Maar in de 21e eeuw is spelen en verdwijnen in imaginaire wereldenvoor volwassenen niet meer gebruikelijk en vindt men dat je als volwassene serieus moet zijn en je moet richten op een goede baan vinden, een koopwoning vinden, een rijbewijs halen en daarbij een dure auto ambiëren, een partner vinden en kinderen krijgen, en dat de enige hobby’s die een beetje toegestaan zijn voor volwassenen uitgaan of sport is! Laat mij lekker spelen met mijn virtuele poppenhuis in De Sims en mijn popculture-plushies! En als er dan toch “gespeeld” wordt, moet er per se een competitief element aan verbonden zitten, bijvoorbeeld bij tennis, padel of voetbal! “Make-believe” spelletjes zoals ik die graag doe in De Sims (en deed als kind met mijn broertje) mag blijkbaar niet meer als volwassene! En tja, klussen is ook gewoon spelen met je huis…. Heb ik op Reddit een keer gelezen!

Beste lezers,

Misschien heb je ooit wel eens iets besteld wat van heel ver moest komen, of ten minste uit een andere timezone, ofwel tijdzone, en dat duurt meestal wat langer dan iets uit Nederland (of de CET tijdszone)! Daarom vandaag een weetjeshoek over Timezones en alles wat daarbij hoort!

Wat is een timezone?

De hele wereld is, zoals je kunt zien op de kaart hierboven, verdeeld in 24 timezones, een timezone is niets meer dan een gebied waarin het een bepaalde tijd is! Ofwel; zoals Wikipedia het zegt: “Een tijdzone is een gebied op aarde met gelijke (standaard)tijd” Deze timezones zijn verdeeld langs de meridianen van de aarde (dus de verticale lijnen als je op een wereldkaart kijkt!) en zijn ongeveer 15 graden breed (en dan bedoel ik breedtegraden, niet die dingen die je gebruikt om temperatuur te meten zoals Celsius of Fahrenheit). Maar in de praktijk vallen timezones vaak samen met landsgrenzen, zo zou België (en ons land eigenlijk ook) de Greenwichtijd (tijd die ze in Engeland gebruiken) moeten gebruiken, maar mede door de Duitse bezetting in WOII en onze handelsbelangen met Duitsland, gebruiken we in Nederland de CET/CEST! De UTC (de standaard voor tijdzones die internationaal wordt gebruikt, hoewel veel boomers nog steeds GMT+…/GMT-… gebruiken, hoewel dat feitelijk onjuist is!) is bepaald aan de hand van de meridiaan van Greenwich, en Greenwich is een wijk in Londen, hoe dat zit, leg ik zo uit!

De meridiaan van Greenwich

De meridiaan van Greenwich loopt door het Koninklijk Observatorium van Greenwich in Greenwich, een wijk van Londen die sinds 1884 als internationale nulmeridiaan geldt! Nu vraag je je af wat een meridiaan is, en om het simpel te zeggen: “Een meridiaan is een denkbeeldige lijn over het aardoppervlak, haaks op de evenaar, van pool naar pool.” En deze heeft de eer de nulmeridiaan te zijn! Deze meridiaan is vooral bekend vanwege dus dat tijdzones verhaal en omdat het oostelijk wereldhalfrond (Europa, Afrika en Azië en de rest, zeg maar alles behalve het continent Amerika) scheidt van het westelijke wereldhalfrond (Dus Ijsland, Groenland en Amerika, en dan het hele continent, niet dat landje wat eigenlijk de Verenigde Staten van Amerika heet) Maar wat heeft dit met timezones te maken? Nou, “De wereldwijd gehanteerde standaardtijd UTC, komt met behulp van atoomklokken tot stand, maar wordt weer geijkt aan de middelbare zonnetijd op de meridiaan van Greenwich. De tijd in de landen van de wereld is afhankelijk van de tijdzones, die in van -12 via 0 tot +14 lopen, in stappen van een uur, hoewel sommige landen een afwijking van een half uur gebruiken” aldus Wikipedia, en wij (en dan bedoel ik Nederland) gebruikten vroeger, voor de Duitse bezetting, de zogenaamde Amsterdamse tijd, die liep 20 minuten voor op GMT! Maar nou Snap je ook meteen waar GMT vandaan komt; het is de afkorting voor Greenwich Mean Time! En mijn oud-taxichauffeuze denken dat het stond voor “Grenzen met Tijd” Nou, dat is dus een broodje aap kan ik je vertellen! Maar recht tegenover de meridiaan van Greenwich, aan de andere kant van de planeet, ligt nog een interessante denkbeeldige lijn……

Fascinered; de internationale datumgrens!

Daar is ie dan; de internationale datumgrens; dat is net als de meridiaan van Greenwich een lijn van pool naar pool die geldt als scheidslijn tussen twee dagen van de kalender (en dus niet tussen twee uren zoals een tijdzone)! Oostelijk (want in het oosten komt de zon op, daarom heet Japan in het Japans ook 日本, ofwel Nihon, wat zoveel betekent als “land van de rijzende zon”) van die datumgrens is de datum dus een dag eerder dan aan westelijke zijde. Wel is de tijd gelijk aan beide zijden dus wanneer aan de westzijde een nieuwe dag begint, is aan de oostzijde de vorige dag juist afgelopen! Naarmate de nieuwe dag vordert, schuift het beginpunt van deze dag naar het westen tot het de datumgrens bereikt en daar de daarop volgende dag weer begint. Dus eigenlijk is het oostelijk van die datumgrens de “oude” dag en westelijk juist de “nieuwe” dag! En terwijl de aarde roteert vanwege de tijdzones “duwt” de datumgrens de oude dag voor zich uit en “stort” de nieuwe dag over de wereld heen! En op het moment dat het weer middernacht is op de datumgrens bevindt de gehele wereldbol, van Japan tot aan Californië, zich in dezelfde dag! Deze datumgrens ligt ergens in de Stille Oceaan en viert Kiribati, wat het dichtst op de datumlijn ligt, meer precies te zijn het eiland Kiritimati, als een van de eerste landen ter wereld altijd Nieuwjaar!

Hopelijk vonden jullie deze weetjeshoek interessant en als jullie een idee hebben voor de volgende, laat het me weten in de reacties!

Oh ja, de bronnen: Deze, deze en deze pagina’s op Wikipedia!

Fijne dag verder,

Lucas

P.S. Een banaan, sinaasappel en een digaret zitten op een intercontinentale vlucht. Zegt de banaan: “Ik ben het zieligste, eerst halen ze mijn huid eraf en eten me daarna op!” Zegt de sinaasappel: “Nee, ik ben het zieligst; eerst halen ze mijn huid eraf, snijden me in stukken en eten me daarna op!” Zegt de sigaret: “Nee; ik ben het zieligst; eerst steken ze mijn kop in de hens en daarna gaan ze aan mijn derriére zitten zuigen!”